Saçının Tellerine/ Zeki ORDU

6

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

SAÇININ TELLERİNE

Türküler hayatımızdan çekilerli yaklaşık yarım asır oldu. Hala daha eski türküleri dinliyor türküsever.

Son zamanlarda beste türküler olsa da “anonim” diye adlandırılan ve halkın gönlünde bestelenmiş türküler gibi insana tesir etmiyor. Eskiler buna “insanın içine işlemiyor” derdi.

Her ne kadar radyo sanatçıları ve özel çalışan sanatçılar her türküyü icra etseler dahi; her sanatçı kendi bölgesine ait türküleri daha içli söyler. Ayrıca müzik dilinde çok kullanılan “gırtlak” denilen kavram her sanatçının her yöreye ait eseri icra etmesi kolay olmaz.

İşi uzatmadan bu yazıya konu olan türkümüze gelelim. Bu bir Şanlıurfa türküsü. Türkü; “Garip bir kuştu gönlüm” sözleriyle başlıyor. Oldukça hisli bir türkü. Türkünün nağmesi hisli olduğu kadar sözleri de bir o kadar manalı.

Türkünün bir yerinde “Saçının tellerine takılıp düştü gönlüm” diye geçen bir mısra var. Ne demek saçının tellerine takılıp kalmak? Bir gönül saç teline nasıl takılır? Bu yazıyı okuyanlardan “Bunu da mı anlamadın ?” diyenler olabilir. Herkesin anlayışı başka elbet.

Yine aynı türküde “Bir vefasız yâr yüzünden zaya gitti ömrümüz” ifadeleri var. Ömrün zayi olması… Ne demekse artık…

Türkülerde en tartışılan yer ya sansür, ya da işin aslını araştırmadan duyduğu gibi söylenmesi. Bu birçok eserde kaşımıza çıkıyor. Tıpkı “Burası Muş’tur ve Huş’tur” gibi. Buna benzer bir durumda bu türküde var. Bazı sanatçılar “Gel gidelim tarlaya, sen gül topla ben seni” derken bazıları da “Sen gül kokla ben seni” diyor.

Tamam, gül hem toplanır hem koklanır da “Ben seni” derken hangisi daha doğru olur.

Yazım kurallarına göre “Sen gül kokla ben seni” daha doğru ancak bu ikinci “koklama” işi biraz yanlış anlaşılır diye “Sen gül topla ben seni” şekline döndürmüşler.

Bu türküyü birçok sanatçıdan dinledim.  İki türlü söyleyenler de var. en sonunda benim de beğendiğim ve Urfalı olan Münevver Özdemir’den dinlediğim hali ise “Kalk gidelim bahçeye/ Sen gül kokla ben seni” şeklinde.

Münevver Özdemir türküleri söylerken yaşıyor. Zaten başka yerde doğsa da aslen oralı. Tamam gül toplanır da kişi nasıl toplanır. Belli ki bir dokunuş olmuş.

İşin aslını ancak Urfalı araştırmacılar bilir. Bu “Sen gül topla ben seni mi yoksa Sen gül kokla ben seni mi?” şeklinde.

Biri sanrım “Her gül koklanmaz” demiş ve ikini de “toplamak” şeklinde ifade etmiş.

Gelelim gönlün saçın tellerine takılmasına…

Bu bir fiziki takılma mı?

Bilemeyiz.

Neyse… Biz “Saçının tellerine” diyelim de gerisi okura kalsın.

Saçının tellerine…